กรุงเทพฯ และ 61 จังหวัดเฝ้าระวังพายุ ถึงเวลาจัด ‘กระเป๋า 72 ชั่วโมง’

ถ้าคืนนี้น้ำเริ่มเอ่อเข้าซอยและไฟดับทั้งหมู่บ้าน ของที่ต้องใช้ใน 3 วันแรกอยู่ตรงไหนในบ้านคุณบ้าง ยาประจำตัวอาจอยู่ในตู้ห้องน้ำ บัตรประชาชนอยู่ในกระเป๋าสตางค์ ไฟฉายอยู่ในลิ้นชักสักแห่ง และน้ำดื่มเหลือไม่กี่ขวดในตู้เย็นที่หยุดทำงานไปแล้ว การเดินเก็บของทีละมุมในความมืดตอนน้ำมาถึงหน้าบ้าน คือสถานการณ์ที่ไม่มีใครอยากเจอ

สัปดาห์นี้คำถามนั้นใกล้ตัวขึ้น กรมป้องกันและบรรเทาสาธารณภัย (ปภ.) แจ้งเตือนกรุงเทพฯ และ 61 จังหวัดให้เตรียมรับพายุฝนฟ้าคะนอง ลมกระโชกแรง และน้ำท่วมฉับพลันระหว่างวันที่ 5 ถึง 9 พฤศจิกายน 2026 ตามข่าวของ The Nation นิรัตน์ พงษ์สิทธิถาวร อธิบดี ปภ. สั่งให้หน่วยงานในพื้นที่เตรียมรถสูบน้ำ เรือท้องแบน และทีมช่วยเหลือไว้ตลอด 24 ชั่วโมง ช่วงเดียวกัน ปภ. ก็ออกรายการของใน 'กระเป๋า 72 ชั่วโมง' 6 หมวด ที่ทุกบ้านควรจัดไว้ก่อนเกิดเหตุ

อากาศเย็นจากจีนคือต้นเหตุของพายุรอบนี้

พายุรอบนี้มาจากบริเวณความกดอากาศสูง หรือมวลอากาศเย็นอีกระลอกจากจีน ที่กำลังแผ่ลงมาปกคลุมไทยตอนบนและทะเลจีนใต้ ตามประกาศฉบับที่ 6 ของกรมอุตุนิยมวิทยา ที่ออกเมื่อเช้าวันที่ 4 พฤศจิกายน ความกดอากาศสูงคือก้อนอากาศที่เย็นและหนักกว่าอากาศรอบข้าง เมื่อมันเคลื่อนลงมาเจออากาศร้อนชื้นที่ยังค้างอยู่เหนือประเทศไทย สองก้อนนี้จะดันกันจนเกิดเมฆฝนฟ้าคะนอง ลมกระโชก และบางพื้นที่มีลูกเห็บตก คนไทยคุ้นกับช่วงนี้ในชื่อ 'ปลายฝนต้นหนาว'

อากาศเย็นก้อนเดียวกันยังทำให้ลมตะวันออกที่พัดผ่านไทยและอ่าวไทยแรงขึ้น ลมนี้พัดผ่านอ่าวไทยเข้าหาฝั่งภาคใต้ ภาคใต้จึงไม่ได้เจอแค่พายุช่วงสั้นแบบภาคอื่น แต่จะมีฝนตกหนักต่อเนื่องหลายวัน และในทะเลอันดามันกับอ่าวไทยบริเวณที่มีพายุฝนฟ้าคะนอง คลื่นอาจสูงกว่า 2 เมตร ชาวเรือจึงควรเดินเรือด้วยความระวังและหลบให้พ้นบริเวณที่มีพายุ

ไทยตอนบนเจอพายุ 5 ถึง 7 พ.ย. ภาคใต้ฝนหนักที่สุดช่วงสุดสัปดาห์

ปภ. แบ่งการเตือนเป็นสองช่วง ช่วงแรกคือวันที่ 5 ถึง 7 พฤศจิกายน กรุงเทพฯ และอีก 47 จังหวัดในไทยตอนบนต้องเฝ้าระวังพายุฝนฟ้าคะนอง แยกเป็นภาคเหนือ 16 จังหวัด ภาคตะวันออกเฉียงเหนือ 10 จังหวัด และภาคกลางกับภาคตะวันออกรวมกัน 21 จังหวัด พายุจะเริ่มที่อีสานก่อน แล้วไล่ไปภาคเหนือ ภาคกลาง กรุงเทพฯ และปริมณฑล ก่อนไปถึงภาคตะวันออก ทั้งสามวันนี้ใครต้องขับรถหรือขี่มอเตอร์ไซค์กลับบ้านตอนเย็นควรเผื่อเวลา และเมื่อฝนมาให้หลบในอาคาร ไม่ใช่ใต้ต้นไม้ใหญ่ ป้ายโฆษณา หรือเพิงชั่วคราว

ช่วงที่สองยาวกว่าและหนักกว่า ระหว่างวันที่ 5 ถึง 9 พฤศจิกายน ภาคใต้ทั้ง 14 จังหวัดต้องเฝ้าระวังน้ำท่วมฉับพลันและน้ำป่าไหลหลาก ได้แก่ ชุมพร สุราษฎร์ธานี นครศรีธรรมราช พัทลุง สงขลา ปัตตานี ยะลา นราธิวาส ระนอง พังงา ภูเก็ต กระบี่ ตรัง และสตูล ฝนจะหนักขึ้นในวันที่ 7 ถึง 9 พฤศจิกายน ซึ่งตรงกับวันเสาร์ถึงวันจันทร์ ใครวางแผนเที่ยวทะเลหรือน้ำตกทางใต้สุดสัปดาห์นี้ควรเช็กประกาศของจังหวัดก่อนออกเดินทาง เพราะ ปภ. ให้จังหวัดตรวจถ้ำกับน้ำตก และปิดจุดที่เสี่ยงน้ำป่า

น้ำท่วมฉับพลันต่างจากน้ำท่วมขังที่ค่อย ๆ สูงขึ้นทีละคืบ มันคือน้ำที่มาเร็วภายในไม่กี่ชั่วโมงหลังฝนตกหนัก บ้านที่อยู่บนที่ลาดใกล้ลำน้ำหรือในที่ลุ่มจึงมีเวลาเตรียมตัวน้อยที่สุด และเป็นกลุ่มที่กระเป๋าที่จัดไว้ล่วงหน้าช่วยได้มากที่สุด

72 ชั่วโมงคือช่วงที่ต้องดูแลตัวเองก่อนความช่วยเหลือมาถึง

ตัวเลข 72 ชั่วโมงไม่ได้ตั้งขึ้นลอย ๆ ปภ. ใช้ตามเกณฑ์สากลที่ถือว่า 3 วันแรกหลังเกิดภัย คือช่วงที่ความช่วยเหลือจากรัฐยังจัดระบบได้ไม่เต็มที่ ถนนอาจถูกตัด ร้านค้าปิด ไฟและสัญญาณโทรศัพท์อาจหายไป ใน 3 วันนั้นแต่ละบ้านต้องพึ่งของที่ตัวเองมีอยู่ กระเป๋าใบนี้จึงเป็นเหมือนประกันสำหรับช่วงที่โทรขอความช่วยเหลือไปแล้วแต่ยังต้องรอ

กองส่งเสริมการป้องกันสาธารณภัยของ ปภ. แยกการเตรียมของเป็นสองชุด ตามข่าวของ PPTV ชุดแรกคือ 'กระเป๋าต้องรอด' สำหรับตอนต้องอพยพ เบาพอให้หยิบแล้วออกจากบ้านได้ทันที มีของพอใช้ 24 ชั่วโมง ชุดที่สองคือของสำรองในบ้าน สำหรับตอนที่ยังอยู่บ้านได้แต่ออกไปไหนไม่ได้ มีของพอใช้ 72 ชั่วโมง

ของที่หนักและกินที่มากที่สุดคือน้ำดื่ม ปภ. แนะนำอย่างน้อย 3 ลิตรต่อคนต่อวัน ลองคิดเป็นบ้านที่มี 4 คน ครบ 3 วันเท่ากับ 36 ลิตร หรือน้ำขวดขนาด 1.5 ลิตร 24 ขวด ปริมาณนี้ใส่เป้ใบเดียวไม่หมด น้ำของชุดสำรองจึงควรวางเป็นแพ็กไว้ในบ้าน แล้วใส่กระเป๋าต้องรอดไว้เฉพาะส่วนที่พอสำหรับวันแรก

ของ 6 หมวด จัดเสร็จได้ในเย็นเดียว

รายการของ ปภ. แบ่งเป็น 6 หมวด และของเกือบทั้งหมดมีอยู่ในบ้านแล้ว งานจริงคือการรวมมันไว้ในที่เดียว เริ่มจากตู้ยา หมวดแรกคือยาและสุขภาพ มีชุดปฐมพยาบาล ยาสามัญประจำบ้าน ยาประจำตัว และเอกสารประวัติการรักษา จากนั้นเดินไปที่ครัว หมวดที่สองคือน้ำดื่มกับอาหารพร้อมกิน ขนมที่ให้พลังงาน และอาหารสำหรับเด็กเล็ก ผู้สูงอายุ หรือคนป่วยในบ้าน

หมวดที่สามคือของสื่อสารและเครื่องมือ มีโทรศัพท์กับแบตสำรอง ไฟฉายกับถ่านสำรอง วิทยุ นกหวีด เทียน ไฟแช็ก สมุดกับปากกา มีดพับ กรรไกร เชือก และเทป วิทยุที่ใช้ถ่านคือช่องทางฟังประกาศที่ยังใช้ได้ตอนไฟดับและแบตมือถือหมด ส่วนนกหวีดช่วยส่งเสียงเรียกคนมาช่วยได้โดยไม่ต้องตะโกนจนหมดแรง

หมวดที่สี่คือเอกสารและเงินสด ให้ถ่ายสำเนาบัตรประชาชน ทะเบียนบ้าน บัตรประกันสุขภาพ ใบขับขี่ สมุดบัญชีธนาคาร และโฉนดที่ดิน ใส่ถุงซิปกันน้ำ พร้อมกุญแจบ้านกับกุญแจรถสำรอง และเงินสดเป็นแบงก์ย่อย เพราะตอนไฟดับ ตู้กดเงินและการสแกนจ่ายอาจใช้ไม่ได้ หมวดที่ห้าคือของใช้ส่วนตัว มีทิชชู่ แปรงสีฟัน ยาสีฟัน ของอาบน้ำ และถุงขยะ หมวดสุดท้ายคือเสื้อผ้าและเครื่องนอน มีเสื้อผ้าสำรอง เสื้อกันฝน หมวก และผ้าห่มหรือถุงนอน

กระเป๋าที่ใช้ควรเบาและกันน้ำได้ วางไว้ในที่หยิบง่ายอย่างข้างประตูหรือใต้บันได และเปิดเช็กเป็นระยะว่าของยังครบ ยาและอาหารยังไม่หมดอายุ ถ้ามีเด็กหรือผู้สูงอายุในบ้าน ให้บอกทุกคนว่ากระเป๋าอยู่ตรงไหน วันที่ต้องใช้จริงจะได้ไม่มีใครต้องเดินหา

บันทึกเบอร์และจัดกระเป๋าให้เสร็จก่อนฝนมา

ฝนชุดแรกจะเริ่มในวันพฤหัสบดีที่ 5 พฤศจิกายน ก่อนถึงวันนั้นมีสองอย่างที่ทำได้ภายในคืนนี้ อย่างแรกคือบันทึกสายด่วน ปภ. 1784 ซึ่งโทรฟรีตลอด 24 ชั่วโมง หรือเพิ่มเพื่อนในไลน์ที่ @1784DDPM ไว้แจ้งเหตุ และสายด่วนกรมอุตุนิยมวิทยา 1182 ไว้เช็กสภาพอากาศ อย่างที่สองคือจัดกระเป๋าให้เสร็จ คนในภาคใต้มีเวลาเพิ่มอีกสองวันก่อนฝนหนักที่สุดในวันที่ 7 ถึง 9 พฤศจิกายน แต่ยิ่งจัดเร็ว วันที่ต้องหยิบจริงก็ยิ่งไม่ต้องคิดอะไรมาก

คำถามที่พบบ่อย

พายุรอบนี้เข้ากรุงเทพฯ วันไหน

ปภ. ให้กรุงเทพฯ และ 47 จังหวัดในไทยตอนบนเฝ้าระวังในวันที่ 5 ถึง 7 พฤศจิกายน 2026 พายุจะเริ่มที่ภาคอีสานก่อน แล้วไล่ไปภาคเหนือ ภาคกลาง กรุงเทพฯ และภาคตะวันออก

ภาคใต้ต้องระวังถึงวันไหน

ทั้ง 14 จังหวัดภาคใต้ต้องระวังน้ำท่วมฉับพลันและน้ำป่าไหลหลากถึงวันที่ 9 พฤศจิกายน 2026 ฝนจะหนักที่สุดในวันที่ 7 ถึง 9 พฤศจิกายน

ต้องเตรียมน้ำดื่มเท่าไร

อย่างน้อย 3 ลิตรต่อคนต่อวัน บ้านที่มี 4 คน ถ้าเตรียมไว้ 3 วัน เท่ากับ 36 ลิตร หรือน้ำขวด 1.5 ลิตร 24 ขวด

ถ้าเกิดเหตุควรติดต่อใคร

สายด่วน ปภ. 1784 โทรฟรีตลอด 24 ชั่วโมง หรือทางไลน์ @1784DDPM ส่วนสภาพอากาศเช็กได้ที่สายด่วนกรมอุตุนิยมวิทยา 1182

แหล่งข้อมูล

• The Nation: Bangkok and 61 provinces on alert for storms and flash floods
• The Nation: What's in your 72-hour emergency bag? DDPM lists 6 essentials
• กรมอุตุนิยมวิทยา: อากาศแปรปรวนบริเวณประเทศไทยตอนบน และฝนตกหนักถึงหนักมากบริเวณภาคใต้ ฉบับที่ 6
• PPTV: ภัยพิบัติไม่บอกล่วงหน้า! เตรียมกระเป๋าต้องรอด รับมือวิกฤต 72 ชั่วโมง